DNA odkrywa tajemnicę egipskich braci

Analiza genetyczna sugeruje, że Chnum-nacht i Nacht-anch, których mumie przechowuje Manchester Museum, mieli tę samą matkę, ale różnych ojców. Mężczyźni, których zwykle uważano za braci, znalezieni zostali na początku XX w. w jednym z najlepiej zachowanych grobowców z okresu Średniego Państwa.


 

Nowoczesne metody analizy genów coraz częściej pomagają archeologom w rozwiązywaniu zagadek, które dotąd pozostawały bez odpowiedzi.
Tak się stało także w przypadku mumii odkrytych w 1907 r., w wiosce Deir Rifeh położonej ok. 400 km na południe od Kairu. Zespół kierowany przez Flindersa Petriego and Ernesta Mackay\’a znalazł wtedy dwie mumie umieszczone we wspólnym miejscu pochówku nazwanym potem Grobowcem Dwóch Braci.

 

Nazwa miała silne uzasadnienie. Otóż inskrypcje na trumnach wskazywały, że każdy z mężczyzn był synem lokalnego władcy o nieznanym imieniu i miał matkę o tym samym imieniu.
Dalsze badania podważyły jednak teorię o tak bliskim pokrewieństwie. Kiedy bowiem w 1908 r. mumie trafiły do Manchesteru, egiptolog dr Margaret Murray stwierdziła wyraźne różnice w budowie szkieletów mężczyzn, sugerujące, że nie są oni bliską rodziną.

 

Naukowcy, starając się pogodzić te wyniki z inskrypcjami na trumnach, orzekli więc, że prawdopodobnie jeden z mężczyzn został adoptowany.
Nowych informacji udzieliła jednak nowoczesna biologia molekularna – w 2015 roku pobrano materiał genetyczny z zębów „braci”.

 

Przeprowadzona później analiza DNA mitochondrialnego (dziedziczone po matce) wskazała, że obaj mężczyźni są synami tej samej kobiety. Jednak badanie chromosomu Y (dziedziczony w męskiej linii) pokazało różnice, co sugeruje, że mężczyźni mają różnych ojców. – To była długa i wyczerpująca droga, ale w końcu dotarliśmy do celu. Jestem bardzo wdzięczna, że mogliśmy dodać niewielki, lecz ważny element do wielkiej układanki historii i jestem pewna, że bracia byliby z nas dumni – mówi autorka analizy genetycznej dr Konstantina Drosou z University of Manchester. – Dzięki takim momentom wierzymy w wartość starożytnego DNA – dodaje badaczka.

 

Autorzy pracy, która ukazała się na łamach pisma „Journal of Archaeological Science” twierdzą, że ich testy były pierwszymi, w których ktokolwiek z sukcesem zastosował analizę mitochondrialnego DNA i chromosomu Y w badaniach egipskich mumii.